Мактуб (2)

Ким аслида ким?
Савол:
Анонимный 5 сентября 2012 г., 19:11
Assalomalaekum. Kim biladi JAHONGIR MAMATOVni millati qanaqa va qaesi dinga etiqod qiladi.Iltimos biladiganlar malumot bersangizlar oldindan rahmat.

Жавоб:
 Бунақанги масалаларда минг хил гапириб миллион хил ғийбат қилиш мумкин.
 Мана бир мисол.
 Ислом Каримовни яҳудий экан дея оғзини қанча катталикда очиб бақириб одамларга овоза қилмоқчи бўлганллар охирги вақтда кўпайган эди.
 Албатта, бу каби нарсалар кишини бефарқ қолдирмайди.
 Жаҳонгир Маматов ва Улуғбек Бакиров билан бўлган "To'yona-1" видео суҳбатини тинглаб кўришингизни тавсия қиламан. Мана шу ерда Жаҳонгир Маматовнинг Фикрларини англаб оларсиз.
 Агар Сизга жууууууда лозим бўладиган бўлса, демак, www.jahonnoma.com сайтини очиб қаранг барчаси ўша ерда ёзилган.
 Ҳурмат билан Мистер Қалампир

Мактуб (1)

Номини ўзгартириш керакми?
Савол:
Узгендан.
Агар номини хисобга олмаганда сайтингиз зур чикибди.Шу охирги пайтда,узбек тилидаги (Дунё) номли сайтлар купайиб кетди,янги Дунё,узбеклар Дунёси,Дунё Овози,халкимизда бир макол борку ,Сичкон инига сигмайди,думига галвир боглайди деган.Хамма узбек мухолифти Дунёни забд этмокчи,аввал Узбекистон режимни узгартириб кейн Дунёга утсанглар яхши булар эди.Гапимига хафа болмангу Дунёни эгалари жуда куп,узбекларга ошмайди.Халиям кеч эмас ,укувчини эсида коладиган ,чиройли ном топиб номини узгартирнг.
Хурмат б-н мухлисингиз.

 Жавоб:
Авваламбор катта рахмат!
Жуда тўғри айтдингиз. "Дунё"чалар кўпайиб кетди.
Бироз олдин сайтнинг номини "Қалампир" дея номламоқчи эдик. Лекин у вақтда ҳажвий ва фелетонларга бой бўлган газетага кўпроқ мос келиб қоларди.
Келинг, энди бизлар "Дунё овози"ни бошқа маънода тушунақолайлик. Яъни ҳар кимнинг ўз дунёси бор, ҳар кимнинг ўз овози бор. Бу нарсаларни ҳеч ким тақиқлай олмайди. Чунки, ҳоҳласангиз ўз дунёингизда хаёл сурасиз, ҳоҳласангиз овозингиз борича куйлай ҳам оласиз.
Демак "Дунё овози" бу ҳар биримизнинг шахсий овозимиздир!
Мана қарангки, Сизнинг дунёингиздан ҳам бир коммент тарзида овоз келди.
Жуда катта раҳмат
Ҳурмат билан Мистер Қалампир

Fertilizer Pollution In Europe

All over the world, synthetic fertilizers have radically increased food production. However, the unintended cost to the environment and human health has also been significantly high. Owing to the repercussions, synthetic fertilizers have acquired a negative reputation in recent decades for causing serious ecological damage when farmers use them in excess.

There is a constant debate on the very need of chemical fertilizers. Some activists contend that these products have no place on today's farms. On the other hand, the low productivity of farms in many of the world's economically weaker regions highlights what a lack of fertilizer can signify.  

A scientific report of three corn growing regions of the world highlights massive imbalances in nitrogen fertilizer use, resulting in malnourishment in some areas and pollution problems in others. A new report in the Science magazine points out that a better balance needs to be struck in the widely disparate use of fertilizer around the world. The report notes that in the US, the nutrients added into fertilizers are at acceptable levels but in China they are still too high which can be potentially dangerous.    

There are farmers in many parts of the world such as Africa, who are not aware of any alternate methods of taking care of nutrient depleted soil. Sharing knowledge in this respect amongst farmers is a major goal of the FAO. Food and Agriculture Organization is encouraging farmers to use organic fertilizers that also have the potential to increase the nitrogen content in the soil. There are other methods such as crop rotation that can also be utilized to increase the productivity.  

Nitrogen runoff from farms has managed to contaminate not just surface water but also ground water in certain coastal areas like Gulf of Mexico. In fact, many regions along the Gulf are labeled as dead zones as these areas cannot harbor living organisms due to high nitrogen content in the water. Ammonia from fertilized farms has become a major source of air pollution, while emissions of nitrous oxide are dangerous and add to the already existing greenhouse gases. Reports project that some parts of the world, including much of China, use far too much fertilizer, whereas in sub-Saharan Africa, where 250 million people remain chronically malnourished, nitrogen, phosphorus and other nutrient inputs are inadequate to maintain soil fertility. As per the government statistics, in China, where fertilizer manufacturing is government subsidized, the average grain yield per acre grew to 98 percent between 1977 and 2005, while nitrogen fertilizer use increased a dramatic 271 percent. The fertilizers used in many parts of China far exceed in nutrient levels compared to fertilizers used in the United States and northern Europe and most of the excess fertilizer ends up polluting both air and water sources.   

Since the 1980s, the European Union has put into place stringent regulations and policies with regard to fertilizers with the hope of curbing fertilizer pollution. Even individual countries of the Union have their own policies and regulations which are equally stringent. This has resulted in the reduction of nitrogen levels in water bodies across northern Europe. However, the problem of solving the excess nitrogen runoff into water sources is not an easy task for any country in Europe.

Politicians and agricultural governing bodies in Europe will have to take tough decisions to ensure that food production practices are changed. Only then can Europe benefit from these policies and aim to achieve acceptable nitrogen levels in water bodies where currently they are too high.

Охир замон яқинми ёхуд Нуҳ тўфони бўладими?

Илгари қиш охирлаганда бўлса-да ёққан қордан, ёз жаззирамасида эсган салқин шабададан, баҳор ёмғиридан завқ олардик. Энди эса, қорнинг ҳали қиш бошланмасидан ёғиши, эрта баҳордаги ҳарорат ёз чилласидагига яқинлашганидан хавотирдамиз. Қолаверса сўнгги пайтларда матбуот саҳифаларидан иқлим ўзгаришлари билан боғлиқ ҳалокатлар хусусидаги турли ваҳимали хабарлар тушмай қолди. Хўш улар ҳақиқатга нечоғли яқин? Чиндан ҳам қўрқувга тушишимиз учун асос борми? Иқлимнинг глобал исиши сабаби нимада? Сайёрамиз келажагига хавф солаётган жиддий глобал муаммолардан бир глобал исиш жараёнидир. Унинг асосий омилларидан бири "иссиқхона эффекти" деб ном олган феномен бўлиб, у қуёш энергиясининг Ер сатҳида жамланиб қолишига олиб келаётган омилдир. Аслида ернинг табиий иссиқхона эффекти сайёрамизни космик совуқ ҳаво оқимидан ҳимоялаши керак эди, аммо XXI аср бошларида ишлаб чиқариш суръатларининг кескин ошиши, транспорт воситаларининг кўпайиши бу жараённи сунъий даражада тезлашишига олиб келди. "Иссиқхона эффекти"ни инсон фаолияти натижасида атмосферага чиқарилаётган карбонад ангидрид, метан ва бошқа бир қатор газлар вужудга келтиради. Бу газларни асосан саноат корхоналари, кўмирда ишловчи электростанциялар, машиналарда ишлатиладиган ёқилғи келтириб чиқаради. Бу газларнинг атмосферадаги ҳажми тобора кўпайиб бормоқда. 1880 йилдан бери "иссиқхона эффекти"ни келтириб чиқарувчи газлар ҳажми 30% га ошган. Кўплаб олимлар худди ана шу омил Ер юзи иқлимининг исишига сабаб бўлмоқда демоқдалар. Киото протоколи 1992 йилда Рио де Жанейро шаҳрида ўтган халқаро анжмуманда иссиқхона эффектига инсон омилининг аралашувини камайтириш мақсадида заҳарли газларнинг ҳавога чиқариш миқдорини камайтиришга келшиб олинганди. Орадан беш йил ўтиб, кўпгина мамлакатлар ҳавога чиқариладиган зараҳрли газлар миқдорини сезиларли даражада камайтириш тўғрисидаги Киото протоколига имзо чекишди. Аммо, не ажабки, ҳавога энг кўп заҳарли газ чиқарадиган мамлакатлар ҳисобланмиш АҚШ, Хитой, Ҳиндистон бу протоколга қўшилмади. Ер шакли ўзгараркан! Текширувлар шуни кўрсатдики, бундан 140 минг йиллар муқаддам, ҳали инсон тамаддуни ривожланмаган бир пайтда ҳам Ерда ҳозиргидан кўра кучлироқ глобал исиш жараёни юз берган экан. Сайёрамизнинг глобал миқёсда исиб совуши кўпроқ Ернинг ўз орбитаси бўйлаб айланашига боғлиқ экан. Қуёш ва бошқа само жисмларининг тортиши қувватига қараб Ер орбитасини 93 минг йил давомида ўз шаклини гоҳ айлана, гоҳ элипссимон кўринишга киритади. Бу эса, ер сатҳидаги ҳарорат даражасига ҳам ўз таъсирини ўтказади. Қуёш нурларининг тик ҳолатда тушиши эса, худди ҳозиргидек глобал исишга олиб келиши мумкин. Глобал исиш аломатлари Жаҳон бўйлаб иқлимшунослар об-ҳаво инжиқлари кўпайиб боришини башорат қилмоқдалар. Масалан, нотабиий равишда ҳароратнинг бирданига кўтарилиб кетиш ҳоллари тез-тез юз бериб туриши мумкинлиги айтилмоқда. Ер юзи бўйлаб ёғингарчиликлар миқдори ошиши билан бирга, қитъалар ичкарисида қурғоқчиликлар юз беради, дея кутилмоқда. Ёғингарчиликлар ошиши эса, денгиз сатҳларининг кўтарилиши билан бирга тошқинлар эҳтимолини кучайтиради. Ўзбекистондаги ҳарорат кўрсаткичи Бугунги кунгача иқлимнинг ўртача ўзгариши 1951 йилдан бери ўртача ҳарорат 0,22 - 0,36 даражага кўтарилганида акс этади. Бундан мустасно ҳолат эса оролбўйида кузатилган бўлиб, бу ерда ҳарорат бундан ҳам юқори бўлган, яъни агар бошқа республикаларда 40 даражали иссиқ кузатилган бўлса, оролбўйидаги ҳарорат кўрсаткичи икки баробар юқори бўлган. Энг юқори исиш даражалари айниқса кузда кузатилган. Келажакда... Тадқиқотларга кўра, келажакдаги вазият ҳақида икки тахмин юзага келади. Булардан энг кўп таъкидланадигани кўра, 2050 йилга бориб Ўзбекистонда , ҳар йили ҳарорат 2-2,5 даражага кўтарилиб боради. Амударё ва Сирдарёнинг оқими 2030 йилгача ҳозиргидай сақланади, 2050 йилга бориб эса Амударё сув ресурслари 10-15 фоизга Сирдарёда эса 2-5 фоизга камаяди. Баҳорда қор эриб дарёда сув кўпайиши анча эртароқ бошланса, дарё сатҳи пасайиши айни экинларнинг ўсиш даврига, яъни улар суғориладиган пайтга тўғри келади. Айни сув керак пайтда қурғоқчилик бошланади. Ҳарорат кўтарилиши натижасида сув кам жойларда парланиш юзага келиб, оқибатда бу ерларда шўрланиш, сув йўқолиши ва туз кўпайишига олиб келади. Бу жараёнда эса чўл ҳудудлари кўпаяди. Иқлим ўзгариши билан нохуш гидрометеорология ҳолатлари юзага келиши ҳавфи кучаяди. Яъни мамлакатимизда селлар қайтарилиши кузатилади. Ўзбекистон ҳудудига 271 та тошиб кетиш ҳавфи юқори бўлган турли кўллар хавф солади. Зарар фақат бюджетга эмас Сўнгги йилларда мамлакатимизнинг тоғли ҳудудларида қор кўчиши, сел келиши, жала қўйиши ҳоллари тобора кўп ва тез-тез учраб, бу табиат ҳодисалари инсон сломатлиги, қишлоқ хўжалиги, ишлаб чиқариш хавфсизлигига таҳдид солаяпти. Аксарият ҳолда бу фавқулотда вазиятларнинг юзага келиши ва молиявий йўқотишларга сабаб бўлаяпти. Мисол учун, ушбу йилнинг 22 апрель куни қуйган жала оқибатида Қашқадарё вилоятининг жанубий қисмида, яъни Шахрисабз туманининг тоғли ҳудудида жойлашган Ўрмонтепа, Дўнгқишлок ва Қорапойча қишлоқларида ўндан ошиқ уйлар сув остида қолди. 4 апрельда Жиззах вилоятининг Ғаллаорол туманида сел ва сув тошқинларининг оқибатида кўп оилалар жабр кўрган. Ҳозирда кўрилган зарарлар бартараф этилмоқда. Жумладан Ўзбекистон ҳукумати рўй берган табиий офатлардан сўнг юзага келган вайронагарчиликларни бартараф этиш борасида қарор чиқарди. Унга кўра, вилоят ҳокимлигига Вазирлар Маҳкамасининг резерв фондидан 2,092 млрд. сўм ажратилди. Жиззах вилоятининг Ғаллаорол туманида табиий офат оқибатларини тугатиш бўйича ҳукумат штаби тузилган. Штаб маълумотларига кўра, сел тошқини натижасида 44 оила бошпанасиз қолган, булар, - Қоризқудуқ ва Жийдали қишлоқлари аҳолисидир. Муаммога қарши чора Мамлакатимиз юқорида санаб ўтилган иқлим билан боғлик хавфларнинг олдини олишга йўналтирилган бир қанча чора-тадбирларни устувор вазифа сифатида қабул қилган: - иқлим соҳаси мониторинги Миллий тизимини келгусида ривожлантириш ва такомиллаштириш; - ер-сув ресурсларини янада самарали бошқариш учун экологик тоза технологияларни ва барқарор инновацион ёндашувларни кенг тадбиқ этиш; - иссиқхона газлари ташламаларини камайтириш ҳамда иқлим ўзгаришига мослашув бўйича стратегиялар ишлаб чиқиш. Ўзбекистон иқлим ўзгариши муаммоларининг муҳимлигини ҳамда унга мослашиш ва салбий оқибатларини юмшатиш бўйича тезкор чора тадбирлар қабул қилиш зарурлигини ҳисобга олиб, 1993 йил Иқлим ўзгариши бўйича БМТ Доиравий Конвенциясини, 1998 йил ноябрь ойида Киото Баённомасини имзолади, 1999 йил 20 августда эса ратифакация қилди. Нуҳ тўфони бўладими, йўқми вақт кўрсатади Табиатни асраш тарафдорлари агар сайёрамиз тобора исиб бораверса, музликлар эриб, дунё океани саҳни кўтарилши. Натижада бутун дунёни сув босишини тахмин қилишмоқда. Ҳисоб-китобларга кўра, агар сайёрамиздаги барча музликлар эриб кетса, океан сатҳи 75 метрга кўтарилиши мумкин. Демак денгизга яқин бўлган минглаб шаҳарлар сув остида олиши аниқ. Фақатгина денгиз сатҳидан анча баландда жойлашган мамлакатларгина бу “тўфон”дан зарар кўрмаслиги мумкин экан. Бошқа бир гуруҳ мутахассислар эса, сайёрамизни сув босиши ҳақидаги шов-шувларга асос йўқ, деб ҳисоблашади. Ҳозир Арктика музликларининг қисман эриши кузатилмоқда. Бироқ улар шунчаки сузиб юрувчи улкан муз парчалари холос. Уларнинг эриши дунё океани сатҳига деярли таъсир кўрсатмайди. Антарктика музликлари ҳақида ҳам шу гапни айтиш мумкин. Қолаверса, Антарктидада ёзнинг энг иссиқ пайтида ҳам ҳарорат -27 даражадан кўтарилмайди. Бу даражада эса, музлар умуман эримаслиги аниқ. Фақат Гренландия музликларидан хавф бор. Аммо, бутун оролдаги музлар эриб кетган тақдирда ҳам океан сатҳининг кўтарилиши етти метрданг ошмайди. Бунинг учун эса, минглаб йиллар керак бўлади. Башоратларнинг қай бири ҳақиқатга яқинлигини вақт кўрсатади. Ахир 2012 йилда охир замон бўлиши ҳақидаги шов-шувларнинг асоссизлигини ҳам шу йилгача яшагандан кейин билгандик-ку?! Манба: darakchi.uz

Энг, энг ва яна энг

1.  Dunyodagi eng ko'p yomg'ir yog'adigan mamlakat bu Paragvaydir. Bu yerda tinimsiz yomg'r yog'adi.
2.  Paragvay — Amerika qit’asidagi hududi okeanga tutash bo‘lmagan yagona mamlakat.
3. Dunyodagi eng katta suv ombori Ugandadagi Viktoriya sharsharasida
4. Eng katta uzun eskalator Gonkongda u 115m balandlikka olib chiqadi uzunligi esa 227 metr.
5. Eng oz urush 1896-yil 27-avgust kuni bölib ötgan 38 daqiqa davom etgan (Angliya va Zanzibar)
6. Italiyada eng köp tarqargan ism - Mario Rossi. Angliyada Oliver (2010)yilgacha
7. Dunyoda eng köp tarqargan ism Muhammad
8. Dunyo bo'yicha eng ko'p tarqalgan ayollar ismi — Anna. Bu ismga dunyoda 100 milliondan ko'proq ayol ega.
9. Eng tez gapiradigan millat Fransuzlar (minutiga 350 ta söz)
10. Eng birinchi reklama 1770-yilda Angliyada olingan(diniy kitob reklamasi)
11. Dunyoda eng birinchi dorixona 1000-yilda Bag'dodda ochilgan.
12. Dunyodagi eng uzun tog' tizmasi- And. U 6400km.ga cho'zilgan bo'lib yettita davlat hududidan o'tgan.
13. Eng katta badiiy muzey Sank Peterburgda joylashgan. Ermitajdir. Uning 332 ta galareyasi va 3 mln. dan ortiq san'at asarlari bor. 
14. Yevropadagi eng katta akvarium Valensi parki – bu hisoblanadi. Maydoni 110 000 kv. m. 42 ml litr suv bn to`ldirilgan
15. Dunyodagi eng novcha odam bo’yi 2 metru 47 santimetr bo’lgan turkiyalik Sulton Kosen
16. Dunyodagi eng ko‘p ko‘prik Sankt-Peterburgda. Ularning umumiy miqdori 539 tani tashkil etadi.
17. Titikaka ko‘li eng balandda joylashgan ko‘ldir. U Janubiy Amerikadagi And tog‘ida, 3812 metr balandlikda joylashgan.
18. Dunyodagi eng katta quduq Iordaniyaning Muheyba hududida joylashgan. Bu quduq soatiga 9 ming kubometr suv beradi.
19. -Yer yuzidagi yashash uchun eng qulay davlat deb Kanada tan olingan.
20. -Yer yuzidagi eng uzun ilon Amazonkada tutilgan bo'lib, Uning uzunligi 14,9 metrni tashkil etadi.
21. -Yer yuzidagi eng baland nuqta Himolay tog'ining Everest cho'qqisidir.Uning balandligi 8848 metr. Eng chuqur nuqta esa Tinch okeanining Mariana botig'idir. Uning chuqurligi 11022 metr.
22. Eng iflos okean Atlantika bo'lib uning yuzasida chiqindilar suzib yuradi.
23. Eng katta ko'l Kaspiy dengizi.Eng chuqur ko'l Baykal ko'li. Baykal ko'lining suvini bemalol ichsa bo'ladi chunki uning suvi tozalikka 100% javob beradi.
24. Yer yuzida eng ko'p ko'l Finlandiyada joylashgan.
25. Agar jirafa xavf tug'ilganda 60 km tezlik bilan yugura oladi yani eng tez otni ham changida qoldirib ketadi.
26. Yog'ingarchilik eng ko'p yog'adigan joy Hindistonning Cherrapunjasidir.
27. Eng mitti hayvon Santu etrusku.
28. Eng ko’p ovqat eydigan hasharot- ninachi
29. Eng uzoq vaqt suvsiz yura oladigan jonzot — kalamush.
30. Hayvonlar orasida yuragi kichkinasi sher.
31. Dunyodagi eng mitti kuchuk Meksikada bo’lib, uning bo’yi atigi 15 santimetr
32. Dunyodagi eng sayroqi qush bulbul ekan. U ikki mingdan ziyod ohangda sayraydi.
33. Eng keng qanotli qush Albatros (qanoti 3,7m).
34. Eng tez uchadigan qush bu Burgut bo’lib u 290 km\soat tezlik bilan ucha oladi.
35. Eng mitti qush Kalibri.u orqaga ucha oladigan yagona qush.Kalibri qanotini bir sekundda 400 martagach silkita oladi.
36. Eng uzun minora Kanadaning Toronto shaxrida joylashgan uzunligi 557 metr.
37. AQSH prezidentlari orasida eng bo'yi uzuni Avraam Linkoln bo'lgan. AQSH tarixida eng uzoq muddat prezidentlik qilgan inson Teodor Ruzvel't.
38. -AQSHlik prezident Devid Achitson Eng kam muddatga prezidentlik qilgan. roppa rosa 1 kun prezident bo'lgan bu odam kunning yarmidan ko'pini uxlash bilan o'tkazgan.
39. Eng katta futbol maydoni Braziliyadagi Marakana. Uning hajmi 200000 odamni o'z bag'riga sig'dira oladi. Hozir esa u qayta remont qilinib 120000 kishilik qilindi.
40. Angliya kutubxonalarida eng ko‘p o‘g‘irlanadigan kitob — “Ginnesning rekordlari kitobi”. Bu dalil rekordlar kitobiga kirgan.
41. Dunyodagi eng katta yo`l Braziliyada joylashgan bo`lib, “Monumental Eksis” deb nomlanuvchi buy o`lda 160 mashina yonma yon harakat qilishi mumkin.
42. -Eng qimmat futbol klub Америкада чоп этиладиган «Forbes» журнали дунёдаги энг қиммат футбол клуби «Манчестер Юнайтед» деб атади. Бу футбол клуби мазкур шарафли номни икки йилдан бери сақлаб келмоқда.
43. Futbol bo'yicha eng birinchi bo'lib jaxon chenpioni bo'lgan terma jamoa Urugvay
44. Eng kambag‘al til Gvineya (poytaxti –Bisau shahri, Afrika.)da mahalliy Taki tilida bor yo‘g‘i 340 ta so‘z bor, xolos.
45. Eng ko‘p tarqalgan til ispan tili
46. Eng qiyin yozuv Xitoy yozuvidir. 50000 dan ortiq belgi, ieroglif bor.
47. Chili esa dunyoning eng «uzun» mamlakatlaridan biridir. Bu mamlakat hududi shimoldan janub tomon 5000 km.ga cho‘zilgan. Bu ko‘rsatkich bo‘yicha u Rossiya (G‘arbdan sharqqa tomon 10000 km) va Kanada (janubi g‘arbdan shimoli sharq tomon 9000 km)dan keyin 3-o‘rinda turadi.
48. Eng Birinchi oyga uchgan inson Armstrong(musulmon).
49. Eng Birinchi fazogir Yuriy Gagorin
50. Eng ko’p til bilgan tilshunos olim- Evgeniy Polivanov
51. Eng Birinchi reklama 1770 yil Angliyada olingan
52. Eng Birinchi kino aka-uka Ogyust va Lui L'yumerlar tomonidan suratga olingan bo'lib, "La Sortie des Ouveriers de Pusine Lumire" deb nomlangan.
53. Eng Birinchi ovozli fil'm "Djaz qo'shiqchisi" deb nomlanadi - 1927 yilda yozilgan.
54. Dunyoda eng birinchi bosh kiyimlar hozirgi Afrika hududida topilib, ular mamont terisidan tayyorlangan ekan.
55. O'zbekistonda eng birinchi mul'tfil'm 1865 yilda suratga olinagn.
56. Markaziy Osiyoda eng birinchi spiker ayol - Dilorom Toshmuhammedova
57. Fizikadan eng Birinchi Nobel mukofoti sovrindori - Rentgen
58. Eng qadimgi san’at bu- sirk.
59. Dunyodagi eng go’zal qo’shiq- alla.
60. Qiyomat kunida banda so’raladigan eng birinchi amal – namoz
61. Eng birinchi gunoh – hasad
62. Eng tez o’sadigan daraxt- pavloniya. Pavloniya ko’chatlari bir mavsumda 7 metr balandlikka etadi.
63. Eng katta gerbariy to’plamiga Parij muzeyi ega. Muzey to’plamida 6 200 000 ta eksponat mavjud.
64. Eng katta botanika bog’i Londonda joylashgan. Uning maydoni 110 gektar va 24 ming yaqin turli o’simliklar mavjud.
65. Dunyoda va Islom me'morchiligida ilk minora hijriy 85 yilda Shom(Suriya)dagi Ummaviylar masjidi ustida bunyod etilgan. Bu minora halifa Volid farmoniga binoan
66. bunyod etilgan.
67. Uzum yetishtirishda dunyoda eng birinchi o'rinda turadigan mamlakat – Italiya
68. Dunyodagi eng katta sut emizuvchi hayvon ko`k kitdir. Uning og`irligi 150 tonna, uzunligi 30 m. Bir kecha kunduzda 2-4 tonna oziq yeydi. Eng qizig`i ko`k kitning tishlari bo`lmaydi, u faqat planktonlar bilan oziqlanadi.
69. Dunyodagi eng katta gul Raffleziya Arnoldi bo`lib, u gulni Sumatra orolida Raffleziya va Arnoldi birinchi bo`lib ucharatgan va o`zlarining nomini bergan. Gulning diametri - 1 m.
70. Dunyodagi eng katta quruqlikdagi hayvon fildir. Xartumlilar turkumiga kiruvchi bu hayvon 4-5 tonna yuk bosadi.
71. Dunyodagi eng katta sut emizuvchi hayvon ko`k kitdir. Uning og`irligi 150 tonna, uzunligi 30 m. Bir kecha kunduzda 2-4 tonna oziq yeydi. Eng qizig`i ko`k kitning tishlari bo`lmaydi, u faqat planktonlar bilan oziqlanadi
72. Dunyodagi eng katta yong`oq hosil qiluvchi daraxt Seyshel orolida o`suvchi seyshel palmasi bo`lib, 13-25 kg tosh bosadigan yong`oqlarni hosil qiladi.
73. Dunyodagi eng kichkina gul volffiya bo`lib, gulining diametri 1 mm, ya'ni taxminan to`g`nog`ichning uchiday keladi.
74. Dunyodagi eng katta qush Afrika tuyaqushi bo`lib, bo`yi 3 m, og`irligi 100 kg ni, tuxumi esa 1409 gr ni tashkil qildi. Tuyaqush uzun va baquvvat oyoqlari yordamida soatiga 60-70 km tezlik bilan yugura oladi.
75. Dunyodagi eng katta toshbaqa dengiz toshbaqasi bo`lib, uning og`irligi 300 kgni tashkil qiladi.
76. Dunyodagi eng katta ikki pallali molluska dengizlarda yashaydigan tridakna deb nomlangan molluska bo`lib, vazni 250 kg ga yetishi aniqlangan.
77. Dunyodagi eng katta akula kitsimon akula bo`lib, uzunligi 12-20 metrni, og`irligi 15-20 tonnani tashkil qiladi.
78. Dunyodagi eng kichik akula tikanli akula bo`lib, uzunligi 40-45 smni tashkil qiladi.
79. Dunyodagi eng ko`p elektr tokini ishlab chiqaradigan hayvonlar tropik dengizlarda uchraydigan kichikroq skatlar bo`lib, 70 Vt kuchlanishli elektr zaryadi hosil qiladigan a`zosi bor.
80. Dunyodagi eng katta kurakoyoqli - morj bo`lib, tanasining uzunligi 4 m ga, vazni esa 2000 kg ga yetadi. Uning yuqori jag`ida pastga qarab o`sgan 40-70 sm li tishi bor.
81. Dunyodagi eng katta daraxtlar Avstraliya evkolipti bilan sekvoyadendron daraxtlaridir. Eng baland evkaliptning balandligi 155 m, sekvoyadendronniki esa 142 m ni tashkil qiladi. Shunday yirik daraxt mittigina urug`dan unib chiqadi. Uning bitta qubbasida 200 tacha urug` bo`ladi, 196 ming urug` esa 1 kg ni tashkil qiladi.
82. Dunyodagi eng kichik qush nektarxo`r (kolibri) bo`lib, bu qush faqat gul nektari bilan oziqlanadi. Og`irligi bor yo`g`i 1,5 gr.
83. Dunyodagi eng katta qirqquloq (paporotnik) daraxtsimon bo`lib, Yangi Zelandiyada o`sadi, bu o`simlik spatiya turkumiga mansub, balandligi 24 metrga yetadi.
84. Dunyodagi eng katta xanjarsimon mevali o`simlik Malayziyada o`sadigan oroksalondir. Uning balandligi 18 metr. Mevasining uzunligi 60-120 sm eni 8 sm keladi
85. Dunyodagi eng katta ilon anakonda bo`lib, uzunligi 11.4 metr keladi. Eng qizig`i bu ilon 100 taga yaqin tirik tuxum tug`adi.
86. Dunyodagi eng zaxarli ilon yo`lbars ilon bo`lib, Tasmaniyada yashaydigan ushbu bitta ilonning zaxari 400 kishini o`ldirar ekan.
87. Dunyodagi eng katta kaltakesak Komod va Flores(Indaneziya) orollarida yashaydigan komod echkiemari bo`lib, uzunligi 3,66 m, og`irligi esa 160 kg keladi. Eng qizig`i uning odamlarga ham xujum qilishidir.
88. Dunyodagi eng katta toshbaqa dengiz toshbaqalaridan bo`lgan terili toshbaqadir(Dermocheys coriacea). Bu jonivorning og`irligi 600 kgdir.
89. Dunyodagi eng katta baqa G`arbiy Amerikada, Kamerun va Angolada yashovchi goliaf baqa(Rana goliath)si bo`lib, uzunligi 76 sm, boshi 33 sm, oyoqlarining uzunligi 44,5 sm, og`irligi 5 kg dir.
90. Dunyodagi eng uzoq umr ko`ruvchi jonzod bakteriyalar bo`lsa kerak. Ular noqulay sharoitda spora hosil qiladi. Bu sporalar quruq joyda ming yillab hayotiychanlik hususiyatini yo`qotmaydi.
91. Dunyodagi eng tez suzuvchi qush pingvindir. Bu ajoyib qush soatiga 36 km tezlik bilan suzadi.
92. Dunyodagi eng katta maymun gorilla bo`lib, bo`yi 2m. Og`irligi 260 kg yetadi.
93. Dunyodagi eng yirik tungi kapalak Attacus Altas. Qanotlari yoyilganda 30 sm ga yetishi bois ko pincha ko rganlar uni qush deb o'ylashadi.
94. Dunyodagi eng tez uchuvchi hasharot ninachi hisoblanadi. Uning harakatining tezligi 57 km/soatga yetadi.
95. Dunyodagi eng katta ari yapon qovoqarisidir, uzunligi 7 sm. O`zidan ikki barobar katta hashorot tanasini ham daxshatli jag`lari yordamida kesib tashlaydi. Har yili Yaponiyada 40 kishi bu arilarning hujumidan vafot etadi. Qorin qismidan otilib chiqadigan zahar insonni o`ldiradigan darajada kuchlidir.
96. Dunyodagi eng katta kemiruvchi hayvon Janubiy Amerikada yashovchi qunduzsimon kapibaradir. Bu jonivorning og`irligi 60 kilogrammga yetadi.
97. Dunyodagi eng katta molekula ham organik olamga tegishli bo`lib, bu DNK va RNKdir.
98. Dunyodagi eng katta tirnoqlar ayiqsimonlarga tegishlidir.
99. Dunyodagi eng jasur hayvon deb Ginnesning rekordlar kitobiga mitti asalxo`r kiritilgan. Bu hayvon yo`lida uchragan barcha hayvonlarni ilonlarni, kemiruvchilarni va hakozolar bilan oziqlanib ketaveradi. Bu hayvon asalxo`r emas, balki asalari lichinkasi bilan oziqlanadi. Ilon zahri ta`sir ham qilmaydi.
100 Dunyodagi eng katta hujayra tuyaqush tuxumi bo`lib, og`irligi 1409-1500 gr gacha chiqadi. 
----------------
JAVOXIR tayyorladi.

Диққат, аукцион! Ер сотилади! Бошланғич нархи 5 (беш) квадраллион доллар! Ким оширади?

Замон жуда қизиқда.
Барча нарсанинг ҳам ўз нархи бор.

Сотилмайдиган ва сотиб олинмайдиган нарсанинг ўзи йўқ!
Бир вақтлар Эйфель минорасини қайсидир бир қаллоб бир фирмага сотибди ва пулни олиб жўнаб қолган экан. Ҳа, энди ўша фирма худди Ўзбекистондаги сингари сотиб олган нарсасини дарров бузиб, майдалаб сотишга қизиққан бўлса керакда!

Мана карангки, ернинг ҳам ўз баҳоси бор экан. 



Олимлар бир неча маротаба ерликлар экологик банкротларга айланиб, планетамизни ер ресурсларини ишлатиб тугатиб бўлишди дея огоҳлантиришган. Аммо яхши янгиликлар ҳам бор. Ер ҳамон қиммат нархга эга. 
АҚШлик астрофизик планеталар нархини хисоблаш учун уникал тенгламани ишлаб чиққан.

Бу формулада Калифорния университетилик Грег Лафлин ёш, вазн, ҳарорат ва осмон жисмларини инсон хаёти учун яроқлилигини инобатга олган. Хисоб китобларга кўра Ер 5 квадраллион долларни ташкил этар экан. Қўшни сайёралар нархи қўлайликлари кам бўлгани сабабли анча арзон нархда бўлиб чиқди.

Шундай қилиб келажакдаги инсонлар колонияси – Марс – атиги 14 минг АҚШ долларини ташкил этар экан. Нега у бунчалик арзон? Балким бу сайерага скафандрсиз бориб қолган инсон боши портлаб кетиши мумкин бўлганигадур. Венерада эса иқлим янада ёмон шунинг учун хам бу сайера нархи нолга тенг.

NASA «Кеплер» телескопи ёрдамида топилган инсон хаёти учун деярли яроқли бўлган 1235 эксзосайераларнинг нархи ҳам унчалик баланд эмас. Масалан яқинда топилган, ва иқлими жихатидан Ерга ўхшайдиган Gilese 581 c сайёраси атиги 150 минг долларни ташкил этади, KOI 326.01 эса 250 минг долларни ташкил этар экан. Профессор айтишича 90 млн доллардан арзон бўлган сайераларни ўрганмаса ҳам бўлар экан.

Кўзимиз нури

Ер юзаси 5 км масофада ўзгара бошлайди. Лекин инсон кўзининг ўткирлиги ундан ҳам узоқ масофани кўра олади. Агарда қайилиш, паст ва баландликлар бўлмаганда сиз 50 км узоқликдаги хам алангасини кўришингиз мумкин.

Узоқликни кўриш, узоқликдаги объектнинг тарқатаётган фотонлар сонига боғлиқ бўлади.
Галактиканинг 1 000 000 000 000 юлдузлари етарли даражада ёруғликни тарқатадики, шунда бир қанча минг фотонлар Ер юзининг ҳар бир кв см га етиб боради. Шуларнинг ўзи инсоннинг кўз пардаларини жўштиришга етади.

Ерда туриб инсоннинг кўз ўткирлигини текшириш имкони йўқ, шунинг учун олимлар математик ҳисобларга таянишди. Милтиллаб турган чироқни кўриш учун инсон кўзига 5дан 14 тагача фотонлар тушмоғи етарли экан. 50 км узоқликдаги шам алангаси,нурнинг тарқалишини ҳисобга олган ҳолда, ушбу миқдорда фотонларни етказиб беради ва инсон мияси ушбу кучсиз нурланишни аниқлайди.

Барчанинг диққатига!!!

 Ҳурматли ёш шоир, ёзувчилар ва турли бошқа касб эгалари!
"Дунё овози" номи билан иш юритишни ўз олдига мақсад қилаётган илмий-оммабоп, публистик, демократик, мустақил интернет газетаси барчани ҳамкорликка чорлайди. 
Ёш ва шижоатли, қалами ўткирлар ушбу газетага АДМИНликка таклиф қилинади. 
Фикр мулоҳазангиз ва бирор мақола бўлса ҳам комментария яъни изоҳ орқали бизга юборишингиз сўралади. 
Янги ва мустақил газета барчанинг очиқ минбаридир. 
Цензура йўқ! Изоҳ ёзган ҳамон ўша заҳотиёқ автоматик тарзда эфирга узатилади. 
Фақат! одоб ва аҳлоқ риояларига амал қилишингиз суралади. 
Ҳозирда сайтнинг таъмирлаш ишлари ҳам биргаликда олиб борилмоқда!
Ҳурмат билан,

"Дунё овози" илмий-оммабоп, 
публистик, демократик, 
мустақил интернет газетасининг

оддий бир аъзоси 

Мистер Қалампир!